Toerenteller ombouwen van 4-takt naar 2-takt.

[9000-95]

Hoe meet je?

Meet als eerste de weerstand over de koolbaan, tussen beide popnageltjes aan het einde van de koolbaan. Die zou 250k of iets in die orde van grootte moeten zijn. Meet je aanzienlijk hoger, dan is de koolbaan onderbroken en zul je een ander potmetertje moeten gaan monteren.

Meet dan tussen de rechter aansluiting van de koolbaan en de loper. Ik vermoed dat de loper op dat draadje zit dat er boven uit komt. Verdraai de loper terwijl je meet. De absolute waarden vs hoekverdraaing zijn niet belangrijk, het gaat er om dat je over het hele bereik een vloeiende toe- of afname ziet zonder dat er sprongen in de gemeten waarden zitten. Met de loper helemaal linksom zou je dezelfde waarde moeten meten als je bij de eerste meting over de hele koolbaan had.

Als dat goed meet, en het gedrag van de toerenteller blijft hetzelfde, dan wordt het componentenwaarden aanpassen.

[9000-95]

Zonder de soldeerzijde van de print te kennen is het exacte schema niet af te leiden, maar het zal grofweg zoiets zijn:

tacho.png

Er zullen nog wel wat weerstandjes meer zitten voor de DC instelling etc, maar dit geeft het principe wel weer. Het werkt heel simpel, het RC netwerkje aan de ingang maakt van de ontstekingspuls een pulsje met min of meer constante lengte. Die wordt gebruikt om de transistor in - en uit te schakelen. Op de collector staat dan een signaal met pulsen met vaste breedte, waardoor de puls/pauze verhouding een maat is geworden voor het toerental. De tweede condensator middelt dit uit tot een gelijkspanning die evenredig is met het toerental en die de meter stuurt.

De potmeter kan in serie zitten met de ingangsweerstand,of ergens bij de meter. Kan ik zo niet afleiden uit de foto. Zou kunnen dat hij in serie met de ingang zit en dat het signaal te ver verzwakt raakt als je de weerstand te groot maakt, waardoor de meter naar nul valt.

Om het bereik aan te passen kan je het makkelijkst met de waarden van één van de twee condensatoren gaan spelen. Ik vermoed dat die dikke beige 0,33uF in serie met de ingang staat, gezien de 250V rating. Die andere zit onder de transistor, dat bruine geval (staat waarschijnlijk het merk Roe op).

Om het aangegeven toerental te halveren dien je de condensator in serie met de ingang te halveren in waarde. Als dat inderdaad de 0,33 is wordt dat dus 0,15 of 018uF (zijn standaardwaarden). Moet wel een 250V zijn, een gewone MKT of MKS condensator is prima. Alternatief is de andere condensator die over de meter staat juist te verdubbelen. Als testje kan je een losse condensator even tijdelijk parallel aan die 0,33uF zetten en kijken of de aanwijzing hoger of lager wordt. De waarde die je daarvoor pakt komt niet zo nauw, alles tussen 0,1 en 1uF zal wel wat bruikbaars doen.

[Ronnes]

Ik heb gemeten zoals jij aangeeft. Tussen de twee popnagels heb ik 320K. De overige metingen heb ik gemeten tussen het bovenste draadje (+ 15 bobine, center potmeter) en de aansluiting van de weerstand rechts. Zonet nog gecontroleerd of er gaten zitten in het regelbereik (vrouwlief erbij gehaald, want handen tekort ) en dit gaat traploos zonder onderbrekingen.

Ik ga nog even proberen om de printplaat te demonteren en een fotootje te maken. En dan een bezoekje aan mijn schoonbroer

[Ronnes]

Als testje kan je een losse condensator even tijdelijk parallel aan die 0,33uF zetten en kijken of de aanwijzing hoger of lager wordt. De waarde die je daarvoor pakt komt niet zo nauw, alles tussen 0,1 en 1uF zal wel wat bruikbaars doen.

Mag deze parallelle condensator permanent zijn? Ik heb geprobeerd om de printplaat vrij te maken, maar ik moet hiervoor de wijzerplaat verwijderen en daarvoor moet ik dan weer de wijzer losmaken en die zit zo stevig vast dat ik vrees dat ik hem ga beschadigen als ik meer kracht gebruik.

[9000-95]

Die parallel test is alleen om te kijken welke kant de aanwijzing opgaat als je de C groter maakt. Ik verwacht echter dat je hem uiteindelijk kleiner moet gaan maken. En dan moet de oude eraf dus. Als je de print niet wilt loshalen kan je de aansluitdraden van de 0,33uf kort op het lichaam afknippen en op de eindjes een nieuwe C solderen.

[Ronnes]

Goeie tip! (En het is niet dat ik de printplaat niet wil verwijderen, ik ben alleen maar bang dat ik de wijzer onherroepelijke ga beschadigen als ik meer kracht gebruik ). In ieder geval al heel erg bedankt om mee te denken! Wordt vervolgd.

[Ronnes]

De condensator is vervangen door een 0,18µF. Resultaat is dat hij nu +/- 900 toeren aangeeft, terwijl de toerenteller van de stroboscoop 1150 zegt. Draaien aan de potmeter heeft weinig of geen invloed. Bestaat er zoiets als een 0,22µF condensator (twee derde van 0,33)?

[9000-95]

Vooruitgang

0,22uF is ook een standaard waarde ja. Elektronica componenten volgens de E-reeksen. Condensatoren met 5 of 10% tolerantie volgen meestal de E12, dus 1.0 - 1.2 - 1.5 - 1.8 - 2.2 - 2.7 - 3.3 - 4.7 - 5.6 - 6.8 - 8.2 in iedere decade.
Je kan er ook meerdere parallel zetten, totale waarde is dan de som.

Wel vreemd dat de potmeter niet reageert, dat klopt niet. Check even op sluiting tussen de draadjes/weerstand/behuizing rondom de potmeter, misschien is er wat verbogen...

[PeterJanssen]

Ik heb gemeten zoals jij aangeeft. Tussen de twee popnagels heb ik 320K. De overige metingen heb ik gemeten tussen het bovenste draadje (+ 15 bobine, center potmeter) en de aansluiting van de weerstand rechts. Zonet nog gecontroleerd of er gaten zitten in het regelbereik (vrouwlief erbij gehaald, want handen tekort ) en dit gaat traploos zonder onderbrekingen.

Ik ga nog even proberen om de printplaat te demonteren en een fotootje te maken. En dan een bezoekje aan mijn schoonbroer

320k klopt ook niet